20 Şubat 2026’da Kişisel Verileri Koruma Kurulu kısa bir duyuru yaptı. TikTok, Instagram, Facebook, YouTube, X ve Discord hakkında resen inceleme başlatmıştı. Konu çocukların kişisel verileriydi.
Duyuru kısaydı ama yankısı büyük oldu. Çünkü Kurul, kimsenin şikayetini beklemeden harekete geçti.
Bu yazıda KVKK’nın sosyal medya incelemesini sade bir dille anlatıyoruz. Resen incelemenin ne demek olduğuna bakıyoruz. Kurul’un çocuk verisinde daha önce ne yaptığını hatırlatıyoruz. Sonra işletmenizin bundan ne çıkarabileceğini konuşuyoruz.
Kurul tam olarak ne açıkladı?
Kurul iki şeye bakacağını söyledi. Platformlar çocukların kişisel verilerini nasıl işliyor? Bu verileri korumak için hangi tedbirleri alıyor? Gerekçe olarak da çocukların yüksek yararını gösterdi.
Bir noktayı net söyleyelim. Kurul bir ihlal tespit ettiğini açıklamadı. Şu an ortada bir bulgu ya da ceza yok. İnceleme sürüyor. Yazıyı hazırladığımız tarihte kamuya açık bir sonuç göremedik. Güncel durumu kvkk.gov.tr üzerinden teyit etmenizi öneririz.
Listede Discord da var. Oysa Türkiye’den Discord’a 9 Ekim 2024’ten beri erişilemiyor. Ankara 1. Sulh Ceza Hakimliği erişimi engellemişti. Yine de Kurul listeye onu da ekledi.
Bu inceleme tek başına bir hamle de değil. 3 Şubat 2026’da Resmi Gazete’de bir genelge yayımlandı. Genelge, çocukları dijital risklerden koruyan eylem planını ve kurumlar arası eşgüdümü ele aldı.
Resen inceleme ne demek?
Kurul çoğu zaman bir şikayetle harekete geçer. Biri başvurur, Kurul bakar. Resen incelemede böyle bir başvuru gerekmez. 6698 sayılı Kanun’un 15. maddesi Kurul’a bu yetkiyi verir. Kurul bir ihlal iddiasını öğrenirse kendiliğinden inceleme açabilir.
Süreçte Kurul, veri sorumlusundan bilgi ve belge isteyebilir. Gerekirse yerinde inceleme yapar. Bir ihlal bulursa ihlalin giderilmesine karar verebilir. İdari para cezası da uygulayabilir.
Kurul çocuk verisinde daha önce ne yaptı?
Çocuk verisi Kurul için yeni bir konu değil. İki örnek verelim.
Aralık 2024’te Instagram’ın sahibi Meta’ya toplam 11 milyon 500 bin TL ceza geldi. Olay şuydu. 18 yaş altı kullanıcıların gizli hesapları işletme hesabına çevrilebiliyordu. Hesap bu geçişle herkese açık hale geliyordu. İşletme hesaplarındaki iletişim bilgileri de sayfanın kaynak kodunda görünüyordu. Herkes bu bilgileri toplayabilirdi.
Kurul iki ayrı ceza verdi. Güvenlik tedbirleri ve bildirim yükümlülüğü için 2 milyon 500 bin TL. Geçişte yaşın sorulmaması ve ebeveynin bilgisinin olmaması için 9 milyon TL.
2023’te de TikTok’a 1 milyon 750 bin lira idari para cezası verdi.
Bu kararlardan ne çıkıyor? Kurul yaş kontrolüne bakıyor. Gizlilik ayarlarının çocuğun aleyhine değişip değişmediği de önemli. Ebeveynin haberi olup olmadığı da öyle. Küçük görünen bir teknik ayrıntı bile ceza getirebiliyor.
Ben platform değilim, bu beni ilgilendirir mi?
İlgilendirir. Kanun’da çocuklara özel ayrı bir bölüm yok. Genel ilkeler çocuk verisi için de geçerli. Ama Kurul çocuğun yüksek yararını öne çıkarıyor. Biz de Kurul’un çocuk verisine daha dikkatli bakmasını bekliyoruz.
Şu işletmeler özellikle dikkat etmeli:
- Kreşler, okullar, kurslar ve eğitim uygulamaları
- Çocuk giyimi, oyuncak ve kitap satan mağazalar
- Spor kulüpleri ve etkinlik organizasyonları
- Sosyal medyada çocuk fotoğrafı ya da videosu paylaşan markalar
- Çocuk modellerle çalışan ajanslar ve influencer iş birliği yapan firmalar
Pratikte neler yapabilirsiniz?
Önerilerimiz bunlar. Hepsi büyük bir proje gerektirmiyor.
- Hangi çocuk verisini tuttuğunuzu listeleyin. Kayıt formu, fotoğraf, video, veli iletişim bilgisi, sağlık notu. Hepsini veri envanterinize yazın.
- Aydınlatma metnini sadeleştirin. Velinin anlayacağı dilde yazın. Çocuktan rıza alıyorsanız veli ya da yasal temsilci onayını da alın.
- Çocuk görüntüsü için ayrı onay isteyin. Hangi mecrada, ne kadar süre yayımlayacağınızı yazın. Onayı geri çekme yolunu da gösterin.
- Gereksiz veri toplamayın. Bir çekilişte çocuğun okulunu ya da doğum gününü istemeniz şart mı? Çoğu zaman değil.
- Güvenliği kontrol edin. Çocuk verisi tutan klasörlere kimler erişiyor? Eski çalışanın hesabı hala açık mı? Meta örneğinde olduğu gibi küçük bir yapılandırma hatası bile sorun çıkarır.
- İhlal planınızı hazırlayın. İhlali öğrendiğiniz andan itibaren Kurul’a 72 saat içinde bildirim yapmanız gerekiyor.
Veri güvenliği yükümlülüğünü yerine getirmemenin 2026 için idari para cezası aralığı 256.357 TL ile 17.092.242 TL arasında. Ama çocuk verisinde asıl bedel güvendir. Zedelenen veli güveni zor geri gelir.
İnceleme nereye varır?
Henüz bilmiyoruz. Kurul bir ihlal bulursa ihlalin giderilmesi, idari para cezası ya da ek tedbir gündeme gelebilir. Sosyal medyada çocuklar için yaş sınırı düzenlemesi de gündemde. Gelişmeleri takip ediyoruz. Güncel mevzuatı mutlaka kontrol edin.
Son söz
İnceleme altı platformu hedefliyor. Ama mesaj daha geniş. Çocuk verisi işliyorsanız bugün kendi süreçlerinize bakmak mantıklı. Önce neyi tuttuğunuzu görmek yeter. Gerisi adım adım gelir.
Çocuk verisi işleyen bir işletmeyseniz ve süreçlerinizi gözden geçirmek istiyorsanız, Garanti KVK Danışmanlık olarak yanınızdayız.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık niteliği taşımamaktadır.